MENŞE BEYANINDAKİ GELİŞMELER

MENŞE BEYANINDAKİ GELİŞMELER
Menşe kanıt belgelerinin gümrüğe beyanı/veya beyan edilmemesi uzun bir vakitdir gümrük camiasının gündeminde. Bilindiği üzere prosedüriş dönemde iki değişik ülke ithalatlarında ticaret politikası önlemlerine tabi eşyaların menşe beyanları, direkt olarak taşımacılık gibi menşe kurallarının ihlali gibi sebebler nedeniyle firmalar çok ağır ek tahakkuk ve ceza kararları ile karşı karşıya kalmıştı. Ardından Ticaret Bakanlığı doğrulusunda oluşturulan mevzuat farkılıkları ile söz hususu ağır ceza yükü adil bir şekilde hafifletilmeye çalışılmış, camianın ateşi bir nebze olsun indirilmişti.

Son zamanlarda tekrar menşe kanıt belgelerinin gümrüğe beyanına dair idarelerin değişik uygulamalar ortamında bulunduğu ve söz hususu tereddütlerin giderilmesi adına Bakanlık doğrulusunda tasarruflu makalelar ile gümrük idarelerinin talimatlandırılarak bu tereddütlerin giderilmesine çalışıldığı görülüyor.

Bu makalemızda ele alacağımız tasarruflu metnin ilki; Gümrükler Genel Müdürlüğünün 17.10.2023 tarihli 89949163 sayılı tasarruflu makaleları. Söz hususu makale menşe şahadetnamesinin sonradan ibrazında firmalarca takip edilecek usulün ne olması gerektiği ile alakalı. Bilindiği üzere menşe şahadetnamesinin beyannamenin tescil tarihinden itibaren altı aylık vakit ortamında gümrük idaresine ibraz edilebilmesi mümkün. Fakat söz hususu ibrazın beyanname üstünde ne şekilde beyan edileceğine dair rastgele bir mevzuat planlamasi bulunmuyor. Bu amaçla birtakım gümrük idareleri beyannameye menşe şahadetnamesinin sonradan verileceğine dair “S” ibaresi makalelmaması nedeniyle Gümrük Kanununun 241/1 maddesi kapsamında usulsüzlük cezası tatbik etmekte, birtakım gümrük idareleri ise bu hususyu usulsüzlük olarak görmemekteydi. Bahse husus bu tereddüt Gümrükler Genel Müdürlüğünün anılan makalesı ile son bulmuş oldu. Şöyle ki; “beyanname tescilinde sahip olunan olmayan ve beyanname ekinde ibraz edilmeyen menşe şahadetnamesine dair olarak beyannamenin 44 no.lu bölümünde yer alan doğruluğunu sağlama kodu seksiyonuna “S”, belge referans seksiyonuna ise "Gümrük Yönetmeliği 38/2 nci maddesi kapsamındadır" ibaresinin makalelması” gerektiği belirtildi. Fakat mühim bir husus: söz hususu planlama bu metnin düzenlenme tarihi itibariyle hüküm ihtiva edecek. Dolayısıyla prosedüriş dönemde beyannameye “S” ibaresi makalelmamasından kaynaklı olarak rastgele bir usulsüzlük cezası ile muhatap olunmayacaktır. Fakat 17 Ekim ve ardından tescil alıncak beyannamelerde bu planlamaye ilgi edilmelidir.

Ele alacağımız başka tasarruflu makale ise Uluslararası Anlaşmalar ve Avrupa Birliği Genel Müdürlüğü’nün 20.10.2023 tarihli 90156647 sayılı makaleları: Söz hususu metnin hususunu elektronik menşe ve dolaşım belgelerinin ibrazı oluşturmakta. Bilindiği üzere; belgeleri elektronik ortamda düzenleyen ülkelerin isimleri, Bakanlık resmî internet sitesinden duyurularak firmalar ile paylaşılıyor. Fakat bilhassa menşe şahadetnamelerine dair olarak, yabancı idarelerin belgeleri elektronik ortamda planlamaye başladıklarına dair Ticaret Bakanlığımıza açıklamada bulunmadığı haller meydana çıkmaya başlamış, bundan dolayı da internet sitesinde ilan edilen listede yer almamasına karşın elektronik ortamda düzenlenmiş bir menşe/dolaşım belgesi ibraz edildiğinde, gümrük müdürlüklerince direkt olarak ek tahakkuk ve ceza kararlarının düzenlenmeye başladığı görülmüştür. Oluşan bu mağduriyetin önüne geçmek hedefiyle Uluslararası Anlaşmalar ve Avrupa Birliği Genel Müdürlüğü’nce söz hususu tasarruflu makale tanzim edilerek, anılan halde gümrük müdürlüklerince direkt ek tahakkuk ve ceza kararlarının tatbik edilmemesi, ilk olarak alakalı menşe/dolaşım belgesine dair olarak sonradan denetime gidilmesi, sonradan denetim neticesine göre prosedür yapılması tarafında idareler talimatlandırılmıştır. Bu halde şunu vurgulamak lazım olur ki, şayet prosedüriş dönemde bu hususyla alakalı mağduriyet yaşamış ve kendilerine ek tahakkuk ve ceza kararı tebliğ edilmiş firmalar var ise söz hususu tasarruflu makaleyı ilgi göstererek alakalı Bölge Müdürlüğüne itiraz ederek menşe/dolaşım belgesinin sonradan denetimini talep edebilir, alıncak yanıta göre de gerek görülürse bahse husus ek tahakkuk ve ceza kararlarının iptal edilmesini tarafında talepte bulunabilirler.

Görüleceği üzere menşe belgelerinin beyanı, sonradan beyanı, elektronik ortamda beyanı vs. gibi hususlarda ihtilaflar devam etse de Bakanlığımız tanzim ettiği tasarruflu makalelarla söz hususu ihtilaf ve tereddütleri oldukça ortadan kaldırma noktasında gayret göstermekte. Fakat oluşturulan değişiklıklar ardından mağduriyet yaşamamak adına oluşturulan bu farkılıkları sıkı takip edip yeni düzene göre aksiyon alabilmek gerekiyor. Hem de fırsat bulmuşken prosedüriş prosedürlerin de tekrar gözden geçirilmesinde yarar olacaktır.

7 Aralık 2023 tarihinde yayınlandı, 228 kez okundu

En Çok Okunan Yazılar

  •  Tek Pencere Sistemi
    Tek Pencere Sistemi
    7 Aralık 2023

    Bir dışalım ya da dışalım prosedürü yalnızca bir alım satım ve gümrükte tahsil edilen vergilerden ibaret bir prosedür değildir. Bir dışalım ya da dışa...

  • Akreditif Süreci
    Akreditif Süreci
    7 Aralık 2023

    Akreditif işleyişi tahmin edilenin aksine gerektiğince kolay çalışan bir prosestir. Bu proses ortamında genel mantık, akreditif doğrultularının üzerle...

  • MENŞE BEYANINDAKİ GELİŞMELER
    MENŞE BEYANINDAKİ GELİŞMELER
    7 Aralık 2023

    Menşe kanıt belgelerinin gümrüğe beyanı/veya beyan edilmemesi uzun bir vakitdir gümrük camiasının gündeminde. Bilindiği üzere prosedüriş dönemde iki d...

  •  İthalat Nasıl Yapılır ?
    İthalat Nasıl Yapılır ?
    7 Aralık 2023

    Günümüzde iletişim yollarının ucuzlaması ve çeşitlenmesi neticesinde en uzaktaki nokta bile bize bir adım kadar yaklaşmıştır. Herkesin kullandığı k...

  •  Lojistik & Gümrükleme nedir?
    Lojistik & Gümrükleme nedir?
    7 Aralık 2023

    Lojistik; bir ürünün ilk üreticiden son tüketiciye kadar olan nakliye, depolama, gümrükleme, ambalajlama, dağıtım gibi bütün süreçlerini ifade eder. B...

Tüm Yazılar »